Planowane zmiany w systemie opłat koncesyjnych mogą znacząco zwiększyć koszty działalności na polskim rynku paliw. Według szacunków Polskiej Organizacji Przemysłu i Handlu Naftowego przy przychodach na poziomie z 2025 r. łączne obciążenia branży wzrosłyby z około 76 mln zł do ponad 1 mld zł rocznie. POPiHN wskazuje, że dodatkowe koszty mogą wywołać presję na ceny paliw oraz ograniczyć możliwości inwestycyjne sektora.
Opłaty koncesyjne nawet kilkunastokrotnie wyższe
Projektowane przepisy zakładają 10-krotne zwiększenie współczynników służących do obliczania opłaty przedkoncesyjnej i koncesyjnej, podniesienie stawki minimalnej oraz zniesienie maksymalnego poziomu opłaty koncesyjnej.
Według POPiHN łącznym efektem byłby około 14-krotny wzrost kosztów związanych z koncesjami. Szczególnie istotne może być podniesienie opłaty minimalnej, które relatywnie mocniej dotknie małe i średnie przedsiębiorstwa działające na rynku paliw.
Problemem pozostaje również możliwość kumulowania kosztów na kolejnych etapach łańcucha wartości – od produkcji i magazynowania, przez handel hurtowy, aż po sprzedaż detaliczną. Może to mieć szczególne znaczenie dla przedsiębiorstw zintegrowanych pionowo.
Branża chce opłat naliczanych od wolumenu paliwa
POPiHN kwestionuje nie tylko skalę podwyżki, ale również obecny sposób obliczania opłat. Są one powiązane z wartością sprzedawanego paliwa, dlatego wzrost cen benzyny czy oleju napędowego automatycznie zwiększa obciążenie przedsiębiorstwa nawet wtedy, gdy wolumen sprzedaży pozostaje bez zmian.
W praktyce wysokość opłat jest więc pośrednio uzależniona m.in. od światowych notowań ropy i paliw gotowych, kursów walut, inflacji oraz podatków.
Branża proponuje zastąpienie tego mechanizmu opłatą powiązaną z ilością paliwa wprowadzanego do obrotu lub sprzedawanego odbiorcy końcowemu. Takie rozwiązanie lepiej odzwierciedlałoby skalę działalności, zwiększało przewidywalność kosztów i ograniczało wpływ zmian cen surowców na wysokość obciążeń.
Jednocześnie odpowiednie określenie momentu naliczania opłaty mogłoby zmniejszyć ryzyko wielokrotnego obciążania tej samej ilości paliwa na różnych etapach dystrybucji.
Wyższe koszty mogą zwiększyć presję na ceny paliw
POPiHN zwraca uwagę, że dodatkowe obciążenie sektora może zostać częściowo przeniesione na odbiorców.
Nie oznacza to automatycznego wzrostu ceny benzyny czy diesla o określoną liczbę groszy na litrze. Cena detaliczna paliwa zależy od wielu czynników, w tym notowań produktów gotowych, kursu złotego, podatków, kosztów logistyki oraz marż hurtowych i detalicznych.
Znaczący wzrost kosztów regulacyjnych zwiększa jednak presję kosztową w całym łańcuchu dostaw. Jeżeli część dodatkowych obciążeń zostanie uwzględniona w cenach hurtowych i detalicznych, konsekwencje mogą odczuć nie tylko kierowcy, ale także firmy transportowe, handel i pozostałe sektory gospodarki.
Mniej środków na inwestycje w sektorze paliwowym
Spór o opłaty pojawia się jednocześnie w okresie wysokich potrzeb inwestycyjnych. Przyjęty w 2026 r. Krajowy Plan w dziedzinie Energii i Klimatu wskazuje w scenariuszu WAM na około 57,9 mld zł nakładów inwestycyjnych w sektorze paliw płynnych w latach 2026-2030.
Kapitał potrzebny jest zarówno na dekarbonizację, jak i modernizację infrastruktury magazynowej, terminalowej i logistycznej oraz rozwój paliw alternatywnych i elektromobilności.
Dodatkowe stałe obciążenia regulacyjne mogą więc ograniczać środki dostępne na inwestycje lub wpływać na ich harmonogram, szczególnie w przypadku przedsiębiorstw o mniejszej skali działalności.
POPiHN chce przepisów przejściowych
Organizacja postuluje utrzymanie obecnych współczynników opłaty przedkoncesyjnej i koncesyjnej oraz maksymalnego poziomu opłaty.
Jeżeli nowe regulacje zostaną przyjęte, branża chce również, aby obowiązywały po raz pierwszy przy rozliczeniu opłat należnych za 2027 r., płatnych w 2028 r. Opłaty za 2026 r. miałyby zostać rozliczone według dotychczasowych zasad.
Argumentem jest sposób kalkulacji opłaty na podstawie przychodów z poprzedniego roku. Przedsiębiorstwa podejmowały decyzje handlowe, finansowe i inwestycyjne w 2026 r. w oparciu o obowiązujące wówczas regulacje.
Co to oznacza dla rynku paliwowego?
Najważniejszym skutkiem proponowanych zmian byłby znaczący wzrost kosztów regulacyjnych sektora paliwowego. Dla dużych grup istotna może być kumulacja opłat na kolejnych etapach działalności, natomiast mniejsi operatorzy i niezależne stacje mogą mocniej odczuć podwyższenie minimalnej stawki.
Z punktu widzenia całego rynku kluczowe pozostają trzy kwestie: skala ostatecznej podwyżki, sposób naliczania opłaty oraz możliwość uniknięcia wielokrotnego obciążania tego samego paliwa.
Przejście na model oparty na wolumenie mogłoby zwiększyć przewidywalność kosztów i ograniczyć ich zależność od inflacji oraz wahań cen surowców. Ostateczny wpływ nowych przepisów na ceny paliw będzie jednak zależał od finalnego kształtu ustawy oraz tego, jaka część dodatkowych kosztów zostanie zaabsorbowana przez przedsiębiorstwa, a jaka przeniesiona na odbiorców.
Stanowisko zostało wydane w imieniu firm członkowskich POPiHN: Amic Polska, Anwim, Aramco Fuels Poland, BP Europa SE, CircleK Polska, Fuchs Oil Corporation (PL), MOL Polska, Shell Polska, Sunoco Polska, TotalEnergies Marketing Polska, Unimot, Eurowag.
FAQ
O ile mogą wzrosnąć opłaty koncesyjne w branży paliwowej?
Według POPiHN łączne obciążenia sektora mogłyby wzrosnąć z około 76 mln zł do ponad 1 mld zł rocznie, przy założeniu przychodów na poziomie z 2025 r.
Czy wyższe opłaty oznaczają wzrost cen paliw?
Nie ma prostego przełożenia wysokości opłat na cenę litra paliwa. Dodatkowe obciążenia zwiększają jednak koszty przedsiębiorstw, dlatego mogą tworzyć presję na ceny hurtowe i detaliczne.
Dlaczego branża proponuje opłaty zależne od ilości paliwa?
Model wolumenowy powiązałby wysokość opłaty z faktyczną skalą sprzedaży, a nie nominalną wartością przychodów. Ograniczyłby tym samym wpływ inflacji, cen ropy, kursów walut i zmian cen paliw na wysokość obciążeń.
POPiHN
Loading ...